In ons dagelijks leven worden we vaak heen en weer getrokken door verschillende gedachten, gevoelens en gedragingen. Soms voelen we ons sterk en zelfverzekerd, terwijl we ons op andere momenten klein en onzeker kunnen voelen. Het lijkt wel alsof er verschillende ‘stemmen’ in ons aanwezig zijn, elk met hun eigen wil en verlangens. Deze innerlijke stemmen worden ook wel zelfdelen genoemd, een concept dat Hal en Sidra Stone prachtig beschrijven in hun boek
Thuiskomen in jezelf. Maar wat zijn zelfdelen eigenlijk? En hoe kunnen we ermee werken om meer balans en harmonie te ervaren?
Wat zijn zelfdelen?
Zelfdelen zijn als het ware de verschillende aspecten van je persoonlijkheid. Denk bijvoorbeeld aan de innerlijke perfectionist, de zorgzame ouder, het speelse kind, de criticus, de pleaser of de rebel. Elk zelfdeel heeft een eigen stem, een eigen rol en vaak ook een eigen doel: je beschermen, je helpen of je ergens voor waarschuwen. Het mooie is dat iedereen deze zelfdelen kent, ook al zijn we ons er niet altijd bewust van.
Sommige zelfdelen staan op de voorgrond in je leven. Dit zijn vaak de delen die je helpen te functioneren in deze wereld, zoals het deel dat alles onder controle wil houden of de perfectionist. Andere delen, zoals je kwetsbare kind of je blije, spontane, creatieve zelf, kunnen wat meer naar de achtergrond zijn verdwenen. Dit kan bijvoorbeeld gebeuren omdat je in je jeugd hebt geleerd dat die kanten van jou minder gewenst waren.
Je innerlijke wereld is niet één stem/één deel, maar een heel systeem van stemmen/zelfdelen. Het is een troostrijke gedachte dat al deze zelfdelen een plekje in je dragen en dat ze er allemaal mogen zijn. Het echte werk begint wanneer je de verbinding met deze delen bewust gaat opzoeken en ontdekt wat ze je te vertellen hebben.
Het is een troostrijke gedachte dat al deze zelfdelen een plekje in je dragen en dat ze er allemaal mogen zijn.
Iedereen kent zelfdelen
Zelfdelen klinken misschien abstract, maar in de praktijk zijn ze heel herkenbaar en heeft iedereen ze. Denk maar eens aan een situatie waarin je iets nieuws wilde proberen, maar je werd tegengehouden door een zelfdeel die zei: “Wat als het mislukt?”. Dat is misschien je innerlijke criticus, die je wil behoeden voor teleurstelling. Of je kwetsbare kind voelt zich angstig en zegt: “Ik weet niet hoe het moet hoor!” Tegelijkertijd kan er ook een andere stem zijn die fluistert: “Kom op, je kunt dit. Het is spannend, maar ook goed voor je!” – dat is misschien je avontuurlijke of moedige zelfdeel.
Soms voelt het alsof deze zelfdelen met elkaar in gevecht zijn. Je wilt rust, maar je innerlijke pusher drijft je om door te gaan. Je wilt ruimte innemen, maar je pleaser wil iedereen te vriend houden. Dit soort innerlijke conflicten kunnen veel energie kosten en zelfs stress of spanning veroorzaken. Het mooie is dat er een weg is om deze delen met elkaar in balans te brengen: door er contact mee te maken en ze ruimte te geven.
Dit klink best wel zweverig…
“Maar Marianne… dit klinkt allemaal best wel zweverig; stemmen, zelfdelen – hoe moet ik me dat voorstellen?” Dat hoor ik vaak, en ik begrijp het helemaal. Het idee dat er verschillende ‘delen’ in jezelf bestaan kan in het begin wat abstract klinken. Maar ik weet uit ervaring hoe herkenbaar en concreet het kan worden, zeker als je ermee aan de slag gaat. Daarom wil ik mijn eigen verhaal delen, zodat je kunt zien hoe dit eruit kan zien in het dagelijks leven.
Mijn persoonlijke reis met zelfdelen
Jarenlang leefde ik vanuit mijn aanpassingsdeel. Dit zelfdeel was sterk ontwikkeld en hielp me om me steeds aan te passen aan de behoeften en verwachtingen van anderen. Ik was goed in luisteren, meebewegen en rekening houden met iedereen om me heen. Maar terwijl ik voortdurend bezig was met anderen, verloor ik mezelf langzaam uit het oog. Ik had nauwelijks contact met wat ik zélf wilde en belangrijk vond.
Achter dit aanpassingsdeel zat mijn kwetsbare kind, verstopt in de schaduw. Zij voelde zich eenzaam en ongezien. Haar behoeften aan liefde, veiligheid en erkenning kregen geen ruimte, omdat mijn aanpassingsdeel de leiding had overgenomen. Dit deel wilde me beschermen tegen afwijzing en pijn, maar tegelijkertijd zorgde het ervoor dat ik mezelf steeds verder verwijderde van mijn eigen verlangens en gevoelens.
Toen ik me bewust werd van dit patroon, begon er een mooi en helend proces. Het was niet makkelijk om mijn kwetsbare kind toe te laten. Ze voelde zo lang vergeten en genegeerd, dat ik haar bijna niet durfde te ontmoeten. Maar stap voor stap leerde ik naar haar te luisteren. Ik ontdekte hoe groot haar verlangen was om gewoon te mogen zijn – zonder me altijd aan te hoeven passen.
Door ruimte te maken voor mijn kwetsbare kind en haar de liefde te geven die ze nodig had, begon ik mezelf opnieuw te ontdekken. Tegelijk leerde ik het deel in mij, dat zich als geen ander kon aanpassen, bedanken en valideren. Het aanpassingsdeel heeft mij in het verleden enorm geholpen en beschermd in een onveilige omgeving. Nu werkt het als het ware te hard en mag het een tandje afschakelen. Op deze manier vond ik niet alleen meer balans tussen mijn zelfdelen, maar ook een diepere verbinding met wie ik werkelijk ben. Het voelde alsof ik eindelijk echt thuiskwam in mezelf.
Dit proces heeft me laten zien hoe belangrijk het is om te luisteren naar alle delen van jezelf, ook degene die je misschien liever wegstopt. Deze reis gun ik iedereen – want ieder zelfdeel, hoe verborgen ook, verdient aandacht en liefde.
Hoe ik je kan helpen in contact te komen met je zelfdelen
In mijn praktijk werk ik, als integratief coach en therapeut, vaak met zelfdelen. Samen onderzoeken we welke delen nu op de voorgrond staan, welke delen misschien zijn onderdrukt, en hoe we al deze aspecten van jou met elkaar in gesprek kunnen brengen. Doordat ik er vanaf een afstandje naar kijk kan ik je helpen herkennen wat er vanbinnen gebeurd.
Een belangrijke stap in dit proces is leren luisteren zonder oordeel. Elk deel, hoe lastig of negatief het ook kan lijken, heeft een reden om er te zijn. Door deze delen ruimte te geven en ze te erkennen, ontstaat er meer begrip en balans in jezelf.
We maken daarbij gebruik van technieken zoals voice dialogue, visualisaties en gesprekstherapie. Je ontdekt dat je meer bent dan alleen je zelfdelen: jij bent degene die deze delen kan waarnemen, begeleiden en aansturen. Ik help je dit te leren. Het uiteindelijke resultaat? Het zorgt voor een diep gevoel van innerlijke rust en thuiskomen in jezelf.
Neem gerust contact met me op als je nieuwsgierig bent naar wat coaching en therapie voor jou kan betekenen. Je bent welkom met alles wat je in je draagt – alle zelfdelen inbegrepen.